Archipelag wspólnej pamięci. Szkoła letnia dla młodych badaczy z Polski i Rosji

Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia wspólnie z Międzyzakładową Pracownią Pamięci Społecznej Uniwersytetu Warszawskiego, Akademią Pedagogiki Specjalnej oraz Centrum Niezależnych Badań Socjologicznych (Petersburg) zorganizowało szkołę letnią dla młodych badaczy z Polski i Rosji, której celem była dyskusja nad  koncepcjami i praktykami upamiętnienia sowieckich represji przez lokalne społeczności.

Po rozpadzie ZSRS pamięć o ofiarach represji sowieckich stała się narzędziem polityki historycznej i ważnym aspektem postsowieckiej tożsamości wielu obywateli Europy Środkowej i Wschodniej. Narracje o represjach tworzono na ogół w oderwaniu od konkretnych miejsc w Rosji, w których to znajdowały się obozy, więzienia, miejsca rozstrzeliwań i masowych pochówków. Wiele z tych miejsc jest dzisiaj zapomnianych i opuszczonych, ale niektóre z nich (jak np. Wyspy Sołowieckie i uroczysko Sandarmoch), stały się ważnymi miejscami pamięci. Przedstawiciele władz państwowych, politycy z różnych krajów, przywódcy religijni, działacze organizacji pozarządowych i praw człowieka przyjeżdżają tutaj, by w trakcie wspólnych rytuałów pamięci wyrazić swój własny pogląd na przeszłość. W rezultacie miejsca te stały się zarówno przestrzenią spotkań międzynarodowych, jak i miejscem upamiętnia bliskich ofiar represji, a także terenem o wyjątkowym znaczeniu dla wspólnot lokalnych.

Głównym celem szkoły letniej była refleksja nad sposobami i praktykami upamiętniania sowieckiej przeszłości w miejscach ważnych dla historii sowieckich represji – na Wyspach Sołowieckich i w uroczysku Sandarmoch. W jaki sposób lokalna społeczność uczestniczy w rozwoju i zachowaniu tamtejszych projektów pamięci? Czy ma ona wpływ na obraz przeszłości powstający w ramach „zewnętrznie” tworzonych narracji o danym miejscu? Jakie metody i środki upamiętnienia i interpretacji przeszłości danego miejsca wykorzystuje? Jaką pamięć o wydarzeniu kultywuje? Chcieliśmy, by szkoła letnia stała się impulsem do refleksji i studiów porównawczych w badaniach nad praktykami upamiętniania tragicznej przeszłości innych społeczności lokalnych w Rosji i Europie Środkowej i Wschodniej.

Udział w szkole przewidywał:

  • omówienie koncepcji oraz języka lokalnych praktyk upamiętniania sowieckiej przeszłości;
  • zbadanie sposobów wykorzystywania istniejących i powstawania nowych przestrzeni pamięci oraz ich rola w kultywowaniu pamięci;
  • porównanie praktyk lokalnych upamiętnień przeszłości z działaniami podejmowanymi przez aktorów pamięci w stosunku do innych wydarzeń historycznych w odmiennych kontekstach kulturowych (holokaust, represje nazistowskie, wojna polsko-bolszewicka);
  • zbadanie wpływu lokalnych praktyk upamiętniania na regionalne, narodowe i międzynarodowe narracje o przeszłości.

Szczegóły:

  • Do udziału w szkole zaprosiliśmy młodych badaczy (doktorantów i studentów ostatnich lat studiów magisterskich) historyków, socjologów, antropologów, politologów i in. zainteresowanych problematyką pamięci w Rosji, Polsce oraz Europie Środkowej i Wschodniej, a także zagadnieniami stosunków polsko-rosyjskich.
  • Szkoła letnia odbyła się w dniach 3-11 lipca 2017 r. jako cykl seminariów terenowych w Petersburgu, Miedwieżjegorsku, Sandarmochu i na Wyspach Sołowieckich.

Od dnia 25 maja 2018 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stosuje się rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 4.05.2016, str. 1), zwane dalej „RODO”, jak również z tym dniem weszła w życie ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000).

W związku z wprowadzeniem nowych regulacji prawnych przekazujemy poniższe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz o zasadach, na jakich się to odbywa.
- Administratorem danych jest Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia, ul. Jasna 14/16A, 00-041 Warszawa, oraz podmioty, z którymi zawarło ono stosowne umowy o przetwarzanie danych osobowych w imieniu Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia.
- Organem nadzorczym w rozumieniu RODO, powołanym do kontroli przestrzegania ochrony danych osobowych, jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
- Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia wyznaczyło inspektora ochrony danych w osobie Macieja Łuczaka, z którym można się kontaktować drogą mailową pod adresem iod@cprdip.pl lub telefonicznie pod numerem +48 502 348 833.
- Administrator danych pozyskuje dane osobowe w sposób automatyczny w ramach korzystania ze stron internetowych administrowania przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia (są one zapisywane w plikach cookies) oraz poprzez logowanie się użytkowników korzystających ze stron internetowych Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia.
- Dane osobowe to informacje umożliwiające zidentyfikowanie osób fizycznych. W przypadku korzystania z naszych stron internetowych takimi danymi są w szczególności: imię i nazwisko, adres zamieszkania, adres e-mail, login, hasło, adres IP, czy numer telefonu.
- Gromadzenie i przetwarzanie zebranych danych osobowych jest niezbędne do korzystania z prowadzonych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia serwisów i usług oraz wykonywania przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia swoich zadań ustawowych.
- Każde pozyskiwanie danych osobowych musi być oparte na właściwych podstawach prawnych. Obok stosownego umocowania ustawowego oraz umowy zawartej pomiędzy stronami, taką podstawą jest także dobrowolne przekazanie danych osobowych i zgoda na ich przetwarzanie w celu, w jakim zostały udostępnione administratorowi.
- Osoba, który wyraziła zgodę na przetwarzania danych osobowych jest uprawniona, aby taką zgodę w każdej chwili - bez wskazywania jakichkolwiek przyczyn – cofnąć bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem. Posiada ona także prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Ma także uprawnienie do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec sposobu przetwarzania danych, a także wniesienia skargi do organu nadzorczego w rozumieniu RODO, to jest do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
- Warunkiem korzystania ze stron internetowych prowadzonych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia jest wyrażenie dobrowolnej i niczym nieskrępowanej zgody na przetwarzanie danych osobowych w ramach obowiązujących przepisów prawnych. - W przypadku korzystania ze stron internetowych administrowanych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia przez osoby poniżej 16 roku życia konieczne jest wyrażenie stosownej zgody lub jej zaaprobowanie przez osobę sprawującą władzę rodzicielską lub opiekę nad takim nieletnim.

Mając powyższe na uwadze, jeżeli jesteś osobą, która ukończyła 16 lat i dobrowolnie wyrażasz zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych zbieranych automatycznie w ramach korzystania z serwisów i usług oferowanych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia kliknij na krzyżyk z prawej strony wyrażając zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych.