Hybrydowa wojna o dusze? Rozmowa o wykorzystywaniu przez państwo rosyjskie internetu i mediów społecznościowych w celach politycznych.

Debata poświęcona była prorosyjskiemu trollingowi i innym działaniom dezinformacyjnym, mającym na celu dyskredytację rosyjskich demokratów oraz osób opowiadających się za normatywnym podejściem w polityce wobec Rosji.  Uczestnicy zaprezentowali punkt widzenia na to zjawisko samej Rosji, a także Ukrainy i państw Europy Środkowej. Przybliżyli mechanizmy oddziaływania na opinię publiczną stosowane przez trolli oraz wskażą najważniejszych adresatów ich przekazu.

Olga Irisova opowiedziała o działalności "fabryk trolli" oraz ich finansowaniu. Uważa, że rządzący w Rosji stale opłacają fabryki, których na terytorium kraju może być cztery. Opisała również proces zatrudnienia osoby, której zadaniem jest publikowanie w internecie komentarzy czy pisanie blogów, mających  na celu dyskredytowanie prodemokratycznej opozycji i jednocześnie propagowanie polityki prezydenta Putina. Rekrutacja do "fabryki trolli" odbywa się głównie w internecie, a wynagrodzenie waha się w graniach 600-100O EUR.

Ivana Smolenova zwróciła uwagę na fakt, że trolling  ma zindywidualizowany charakter w każdym z państw, w których jest prowadzony. Zaznaczyła, że Czechy i Słowacja stały się nowym polem dla kremlowskiej dezinformacji, biorąc pod uwagę nastroje eurosceptyczne w tych krajach. W przypadku Francji czy Niemiec głównym celem jest wzbudzanie niechęci wobec imigrantów i islamu. Zaznaczyła również, że trolling jest nieskuteczny w krajach skandynawskich.

Justyna Prus wspomniała, że w Polsce trolle głównie koncentrują się na tematyce ukraińskiej, a przede wszystkim na Rzezi Wołyńskiej, która obciąża stosunki Polski i Ukrainy. Justyna Prus ukazała również cztery główne sposoby działalności trolli, tzw. 4D -  dismiss (odrzucenie, zaprzeczenie), distort  (zniekształcenie), distract (odwracanie uwagi), dismay (zastraszanie). Ponadto wskazała sposoby walki z trollami:

  • komunikacja i współpraca na poziomie państwowym
  • dotarcie do odbiorcy rosyjskojęzycznego
  • uregulowanie kwestii prawnych w sprawie mowy nienawiści
  • egzekwowanie prawa w przypadku jego łamania prawa
  • prowadzenie procesu uświadamiania o istnieniu zjawiska i możliwościach walki z nim.

Zapraszamy do obejrzenia nagrania z debaty w wersji polskiej i angielskiej:

fot. Andrzej Gałązka

Olga Irisova – starszy redaktor w redakcji platformy analitycznej Intersection Project Russia/Europe/World: intersectionproject.eu oraz analityk w Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia. Publikowała m.in. w rosyjskim „Forbes”, „RBC”, „Moskiewskim Komsomolcu”, w dzienniku „Niezawisimaja Gazieta”, na portalach „The Insider” i „Slon.ru”. Obecnie zajmuje się rosyjską propagandą i jej wpływem na rosyjskie społeczeństwo.

Justyna Prus – analityk ds. wschodnich w Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych, główny obszar jej zainteresowań to współczesna Rosja – jej polityka wewnętrzna, sytuacja społeczna i polityka zagraniczna. W latach 2009-2010 korespondentka „Rzeczpospolitej” w Moskwie. Pracowała w Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia i w Polityce Insight. Jest absolwentką stosunków międzynarodowych w Szkole Głównej Handlowej.

Ivana Smoleňová – koordynatorka prac działu komunikacji w praskim Instytucie Studiów nad Bezpieczeństwem (PSSI). Wśród jej obszarów zainteresowań jest m.in. prorosyjska kampania dezinformacyjna w Czechach i na Słowacji, ekonomia biznesu, geopolityka Chin i Rosji. Absolwentka ekonomii w Wyższej Szkole Ekonomicznej w Pradze. Studiowała także na Uniwersytecie Canterbury w Christchurch w Nowej Zelandii. Publikuje m.in. w „Forbes”, w dzienniku „Dennik N” i „Euro-Atlantic Quarterly”.

Od dnia 25 maja 2018 r. na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stosuje się rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 4.05.2016, str. 1), zwane dalej „RODO”, jak również z tym dniem weszła w życie ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. poz. 1000).

W związku z wprowadzeniem nowych regulacji prawnych przekazujemy poniższe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz o zasadach, na jakich się to odbywa.
- Administratorem danych jest Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia, ul. Jasna 14/16A, 00-041 Warszawa, oraz podmioty, z którymi zawarło ono stosowne umowy o przetwarzanie danych osobowych w imieniu Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia.
- Organem nadzorczym w rozumieniu RODO, powołanym do kontroli przestrzegania ochrony danych osobowych, jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
- Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia wyznaczyło inspektora ochrony danych w osobie Macieja Łuczaka, z którym można się kontaktować drogą mailową pod adresem iod@cprdip.pl lub telefonicznie pod numerem +48 502 348 833.
- Administrator danych pozyskuje dane osobowe w sposób automatyczny w ramach korzystania ze stron internetowych administrowania przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia (są one zapisywane w plikach cookies) oraz poprzez logowanie się użytkowników korzystających ze stron internetowych Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia.
- Dane osobowe to informacje umożliwiające zidentyfikowanie osób fizycznych. W przypadku korzystania z naszych stron internetowych takimi danymi są w szczególności: imię i nazwisko, adres zamieszkania, adres e-mail, login, hasło, adres IP, czy numer telefonu.
- Gromadzenie i przetwarzanie zebranych danych osobowych jest niezbędne do korzystania z prowadzonych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia serwisów i usług oraz wykonywania przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia swoich zadań ustawowych.
- Każde pozyskiwanie danych osobowych musi być oparte na właściwych podstawach prawnych. Obok stosownego umocowania ustawowego oraz umowy zawartej pomiędzy stronami, taką podstawą jest także dobrowolne przekazanie danych osobowych i zgoda na ich przetwarzanie w celu, w jakim zostały udostępnione administratorowi.
- Osoba, który wyraziła zgodę na przetwarzania danych osobowych jest uprawniona, aby taką zgodę w każdej chwili - bez wskazywania jakichkolwiek przyczyn – cofnąć bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem. Posiada ona także prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Ma także uprawnienie do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec sposobu przetwarzania danych, a także wniesienia skargi do organu nadzorczego w rozumieniu RODO, to jest do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
- Warunkiem korzystania ze stron internetowych prowadzonych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia jest wyrażenie dobrowolnej i niczym nieskrępowanej zgody na przetwarzanie danych osobowych w ramach obowiązujących przepisów prawnych. - W przypadku korzystania ze stron internetowych administrowanych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia przez osoby poniżej 16 roku życia konieczne jest wyrażenie stosownej zgody lub jej zaaprobowanie przez osobę sprawującą władzę rodzicielską lub opiekę nad takim nieletnim.

Mając powyższe na uwadze, jeżeli jesteś osobą, która ukończyła 16 lat i dobrowolnie wyrażasz zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych zbieranych automatycznie w ramach korzystania z serwisów i usług oferowanych przez Centrum Polsko-Rosyjskiego Dialogu i Porozumienia kliknij na krzyżyk z prawej strony wyrażając zgodę na przetwarzanie swoich danych osobowych.